هشدار سازمان ملل درباره تشدید بحران غذا در یمن همزمان با بالاگرفتن درگیری‌ها

برنامه جهانی غذا، وابسته به سازمان ملل متحد، روز جمعه با انتشار بیانیه‌ای نسبت به وخامت سریع امنیت غذایی در یمن هشدار داد. با تشدید درگیری‌های نظامی، شمار بی‌سابقه‌ای از غیرنظامیان دیگر قادر به تأمین نیازهای اولیه غذایی خود نیستند. این موج جدید خشونت، جدی‌ترین تنش میان حوثی‌ها و نیروهای مورد حمایت عربستان سعودی از زمان آتش‌بس سال ۲۰۲۲ محسوب می‌شود و بیم آن می‌رود که کشور را به سمت یک فاجعه انسانی عمیق‌تر سوق دهد.

متیو هولینگ‌ورث، معاون اجرایی برنامه جهانی غذا، با تأکید بر وخامت اوضاع اعلام کرد که ظرف چند هفته، شمار بی‌سابقه‌ای از مردم در مناطق تحت کنترل دولت، توان تأمین نیازهای غذایی خود را از دست خواهند داد. داده‌های فعلی نشان می‌دهد که در یک خانواده چهار نفره، سه نفر ناچارند برخی وعده‌های غذایی خود را حذف کنند. در همین حال، سازمان ملل گزارش می‌دهد که درگیری‌های اخیر حدود ۱۵۰ هزار نفر را آواره کرده و آسیب‌پذیری جمعیتی که در مناطق تحت کنترل دولت حدود ۱۰ میلیون نفر برآورد می‌شود، افزایش یافته است.

از نظر تاریخی، این درگیری با نبرد راهبردی بر سر تعز، سومین شهر بزرگ و پایتخت فرهنگی یمن، تعریف شده است. از زمانی که حوثی‌ها در سال ۲۰۱۵ از صنعا بیرون رانده شدند، بارها تلاش کرده‌اند تعز را تصرف کنند؛ شهری که در نقطه‌ای حیاتی میان مناطق تحت کنترل حوثی‌ها در شمال و مواضع دولت در جنوب قرار دارد. این شهر کانون اصلی جنگ باقی مانده و توسط خطوط مقدم نبردی احاطه شده است که نزدیک به یک دهه شاهد درگیری‌های متناوب اما خونین بوده و عملاً شهر را به بخش‌های مورد مناقشه تقسیم کرده است.

پیامدهای این خشونت‌های تازه بسیار گسترده است و هم غیرنظامیان محلی و هم ثبات منطقه‌ای را تحت تأثیر قرار می‌دهد. درگیری‌های نظامی اخیر تنها در ۲۴ ساعت گذشته حدود ۸۰ کشته بر جای گذاشته و جنگنده‌های دولتی ۲۰ حمله هوایی به مواضع حوثی‌ها انجام داده‌اند. تصرف بندر راهبردی مخا توسط نیروهای حوثی در ۱۰ سپتامبر، موازنه قدرت را تغییر داده و به شورشیان کنترل بیشتری بر خط ساحلی دریای سرخ بخشیده و مسیرهای حیاتی کشتیرانی در نزدیکی تنگه باب‌المندب را تهدید کرده است.

در چشم‌انداز آینده، تحلیلگران هشدار می‌دهند که فروپاشی آتش‌بس چهار ساله می‌تواند پیامدهای اقتصادی جهانی داشته باشد. افزایش حضور حوثی‌ها در نزدیکی تنگه باب‌المندب، که شریان حیاتی انرژی و تجارت بین‌المللی است، منجر به افزایش قیمت نفت شده است. با تغییر چشم‌انداز نظامی، جامعه بین‌المللی نگران است که فقدان یک راه حل دیپلماتیک منجر به دوره‌ای طولانی از بی‌ثباتی شود که امنیت مسیرهای کشتیرانی جهانی را به خطر انداخته و بحران گرسنگی را برای میلیون‌ها یمنی عمیق‌تر کند.