Ucuz devlet borcu dönemi neden sona erdi

Küresel finansal manzara, Norveç devlet varlık fonu da dahil olmak üzere büyük kurumsal yatırımcıların ABD devlet tahvillerinden uzaklaşmaya başlamasıyla değişiyor. Bu stratejik geri çekilme, ABD'nin geçtiğimiz Ağustos ayında 40 trilyon dolar sınırını aşan ulusal borcuyla boğuştuğu kritik bir dönemde gerçekleşiyor. 30 yıllık Hazine tahvillerinin getirilerinin 2007'den bu yana en yüksek seviye olan %5,4'e yaklaşmasıyla, ucuz devlet borçlanması dönemi sona eriyor gibi görünüyor ve bu durum dünyanın en büyük ekonomisinde mali sürdürülebilirliğin yeniden değerlendirilmesini zorunlu kılıyor.

Finansal veriler durumun ciddiyetini vurguluyor; ABD artık sadece faiz ödemeleri için yıllık 1 trilyon dolardan fazla harcama yapıyor ve bu rakam tüm askeri bütçesini aşıyor. Hazine Bakanı Scott Bessent, tahvil geri alımlarını üç katına çıkararak 6 milyar dolara yükseltme yoluyla müdahale etmeye çalıştı, ancak piyasa analistleri şüpheci olmaya devam ediyor. Fidelity International'dan Carsten Roemheld, bu tür önlemlerin uzun vadeli getiri artışını dizginlemek için yetersiz olduğunu belirtirken, JPMorgan'dan Kim Crawford, tahvil piyasasının mevcut yönetimin henüz göstermediği bir mali disiplini giderek daha fazla talep ettiğini vurguladı.

Tarihsel olarak, ABD borcunun seyri üstel bir artış gösterdi ve 1996'da 5,2 trilyon dolar olan borç, son otuz yılda %650 oranında arttı. Hızlanma oldukça çarpıcı: 10 trilyon dolara ulaşmak 2008'e kadar sürerken, 30 trilyon dolardan 40 trilyon dolara sıçrama sadece dört buçuk yılda gerçekleşti. Bu hızlı birikim, yapısal açıklar, kurumlar vergisi indirimleri ve federal kaynakları tüketmeye devam eden ve enerji ile askeri harcamaları artıran İran'daki devam eden çatışmanın getirdiği muazzam mali yük ile daha da kötüleşiyor.

Bu borç çılgınlığının yansımaları ABD sınırlarının ötesine uzanarak küresel sermaye piyasalarını ve yatırımcı güvenini etkiliyor. ABD doları baskın rezerv para birimi olmaya devam etse de, borç seviyelerindeki ısrarlı artış uzun vadeli istikrarını baltalama tehdidi oluşturuyor. Uluslararası yatırımcılar ABD devlet borcunun sürdürülebilirliği konusunda temkinli hale geldikçe, doların zayıflama potansiyeli artıyor; bu da daha geniş enflasyonist baskılara ve ABD finansal sisteminin mali yükümlülüklerini etkili bir şekilde yönetme kabiliyetine olan inancın kaybolmasına yol açabilir.

İleriye bakıldığında, yapay zeka destekli kurumsal yatırımların devlet tahvillerini dışlamaya başlamasıyla görünüm karmaşık kalmaya devam ediyor. Büyük teknoloji şirketleri, yapay zeka altyapısını finanse etmek için bu yıl 800 milyar dolardan fazla borçlanarak yatırımcılara Hazine tahvillerine yüksek kaliteli alternatifler sundu. Uzmanlar, ABD ekonomisi büyümeye devam ettiği sürece piyasadaki hakimiyetini koruyacağını, ancak borç servisi için para basmaya olan güvenin küresel güveni aşındıracağını ve devlet borçlanmasının geleceğini giderek daha değişken ve pahalı hale getireceğini öne sürüyor.