Henri B. Kagan ve Kenso Soai Nobel Kimya Ödülü'ne layık görüldü

STOCKHOLM — Henri B. Kagan ve Kenso Soai, asimetrik organik sentezde doğrusal olmayan etkiler ve otokataliz konusundaki çığır açan keşifleri nedeniyle 2026 Nobel Kimya Ödülü'ne layık görüldü. İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, ödülü Çarşamba günü duyurarak, ikilinin nesillerdir araştırmacıları zorlayan temel bir kimyasal sorunun çözümüne yönelik kritik katkılarını takdir etti.

Nobel Kimya Komitesi Başkanı Heiner Linke resmi bir açıklamada, "Henri Kagan ve Kenso Soai, bir asırdan fazla süredir devam eden kimyasal bir gizeme çözüm getirdiler: Homokiralite nasıl kendiliğinden ortaya çıkabilir?" dedi. Linke, geliştirdikleri kimyasal süreçleri "muhteşem" olarak nitelendirirken, Nobel Komitesi bu bulguların "ilaç üretimi için reaksiyonlar tasarlayan kimyagerler için belirleyici olduğunu" vurguladı.

Fransa doğumlu olan Kagan, Orsay'daki Paris-Sud Üniversitesi'ne bağlıdır. 95 yaşındaki Japon kimyager Soai ise araştırmalarını Tokyo Bilim Üniversitesi'nde yürütmekte olup, asimetrik otokatalizi gösteren bir referans keşif olan "Soai reaksiyonu" ile tanınmaktadır. Kolektif içgörüleri, tek elli moleküler yapıların nasıl yayıldığına dair temel yönleri çözerek hem saf kimya hem de modern ilaç üretimi için temel araçlar sunmuştur.

Kimya Ödülü, kazananlar arasında paylaştırılacak 12 milyon İsveç kronu (yaklaşık 1,2 milyon dolar) tutarında bir para ödülü içermektedir. Tıp ve fizik alanındaki önceki duyuruların ardından, 2026 Nobel Ödülleri Perşembe günü edebiyat, Cuma günü Nobel Barış Ödülü ve Pazartesi günü İsveç Merkez Bankası Ekonomi Bilimleri Ödülü ile sona erecektir.