ABD'nin Irak'tan Çekilmesi: 23 Yıllık Varlığın Sonu ve Kürdistan'ın Güvenliğine İlişkin Endişeler

Amerika Birleşik Devletleri, 2003 işgali ve Saddam Hüseyin'in devrilmesiyle başlayan askeri varlığına kesin bir son vererek Irak'taki misyonunu tamamlamaya yaklaşıyor. Bağdat ve Washington arasındaki ikili anlaşmanın bir parçası olan bu çekilme, uluslararası koalisyonun muharip rolünün sona erdiğini gösteriyor. Bu adım, Irak'ın egemenliğine doğru bir ilerleme olarak sunulsa da, bölgenin uzun vadeli güvenlik mimarisi, özellikle de Kürdistan Bölgesel Yönetimi (KBY) için önemli soru işaretleri bırakıyor.

2007'deki Irak Savaşı'nın zirvesinde ABD, 170.000'den fazla asker bulunduruyordu. Aralık 2023 itibarıyla bu sayı yaklaşık 2.400 personele düştü. Iraklı yetkililer 1 Ekim'i ulus için "yeni bir gün" ilan ederek, yerel güvenlik güçlerinin ve Kürt Peşmergelerin artık yabancı muharip desteği olmadan istikrarı koruyabileceklerini ve IŞİD kalıntılarıyla mücadele edebileceklerini vurguladılar. Atlantic Council araştırmacısı Safwan al-Amin, çekilmenin IŞİD'i yenme hedefiyle uyumlu olduğunu ve Irak içindeki yabancı askeri varlığı sona erdirme yönündeki yıllara dayanan siyasi baskıyı yansıttığını belirtti.

Tarihsel olarak ABD'nin askeri varlığı döngüsel olmuştur. Obama yönetimi döneminde 2011'deki tam çekilmenin ardından, ABD güçleri 2014 yılında Irak hükümetinin talebi üzerine IŞİD'in hızlı toprak kazanımlarıyla mücadele etmek için geri dönmüştü. O zamandan beri misyon, doğrudan çatışmadan eğitim, danışmanlık ve istihbarat paylaşımına dönüştü. Çekilmenin bu son aşaması, koalisyon misyonunun resmi olarak sona erdiğini temsil ediyor, ancak diplomatik tesisleri korumak için bazı personelin kalacak olması nedeniyle tam bir ayrılış anlamına gelmiyor.

Koalisyon misyonunun resmi olarak sona ermesine rağmen, çekilme bölgesel güvenlik üzerinde derin etkilere sahip. Analistler, zamanlamanın IŞİD'in yenilgisinden ziyade güvenlik zafiyetleri tarafından belirlendiğini öne sürüyor. İran ile bağlantılı bölgesel gerilimler nedeniyle kuzey Irak'taki ABD tesislerine yönelik son saldırılarla birlikte Washington, kalan birliklerini giderek daha savunmasız hedefler olarak görmeye başladı. Sonuç olarak, bu güçlerin birçoğunun bölgesel tehditlere karşı hızlı müdahale kabiliyetini korumak için Ürdün'e ve Orta Doğu'nun diğer bölgelerine yeniden konuşlandırılması bekleniyor.

En ciddi güvenlik endişeleri, ABD'nin Harir hava üssünü boşaltmayı ve bazı hava savunma sistemlerini kaldırmayı planladığı Kürdistan bölgesinde yaşanıyor. Kürtler için bu varlıklar, İran yanlısı milislerin insansız hava aracı ve füze saldırılarını caydırmada hayati önem taşıyordu. ABD'nin ayak izi küçüldükçe, Kürt liderler bölgesel istikrarı ABD'nin doğrudan istihbarat ve hava savunma koruması olmadan sürdürme zorluğuyla karşı karşıya kalıyor ve bu da bir güvenlik boşluğu korkusunu tetikliyor.